Ocena użytkowników:  / 4
SłabyŚwietny 

 

Poznaliśmy już jedną konstrukcje logiczną, której zadaniem jest wybór decyzji jaką powinien podjąć czy to człowiek czy program. Aby jednak można było w pełni korzystać z shella potrzebne są także inne konstrukcje które pozwolą nadzorować co i kiedy zostanie wykonane. Oprócz konstrukcji  if-then-fi i jej wielorakich odmian, należą do nich polecenia za pomocą których użytkownik może:

1. wybrać  jedna z wielu czynności  (case)

2. powtarzać czynności wiele razy – tzw. pętle  (for, reapet, while, until)

 

Pętla while

Pętla while służy do wielokrotnego powtarzania poleceń. Zaczyna się ona od słowa kluczowego while, po którym następuje polecenie Linuxa. Słowo do znajduje się w następnej linii pod linią gdzie figuruje while. Składnia polecenia – lub raczej logicznej konstrukcji - while przedstawia się następująco:

 

while [ polecenie – test  ]

...do

..polecenie(a)

...done

 

Polecenie Linuxa użyte w strukturze while (tuż po tym słowie) często jest testem umieszczonym w kwadratowych nawiasach. W skrypcie  skrypt4 poniżej użytkownik (czytelnik) proszony jest o podanie swojego imienia. Pętla kontrolowana jest przez testowanie wartości zmiennej przy pomocy nawiasowej formy testowanego polecenia.

 

 

 

Jeżeli uruchomimy skrypt4 (przedtem musimy nadać mu odpowiednie prawa).

 

$ ./skrypt4

 

 

 

Czyli dopóki zmienna pytanie zachowuje wartość : „tak” dopóty pętla jest wykonywana. Czasami potrzebna jest pętla nieskończona – chociaż odradzane jest jej używanie szczególnie przez informatyków z małym doświadczeniem. Poniżej podano przykład właśnie pętli niekończonej. Wykorzystane w pętli jest polecenie  test , które rozpoznaje każdą stałą jako wartość prawdziwą.


while  [  1  ]

....do

wykonuj polecenia

...done

 

Aby zapobiec wykonywanie pętli bez końca, lub nie zmuszać użytkownika do przerwania pętli za pomocą kombinacji  klawiszy CTRL * z, należy użyć polecenia break, które powoduje wyjście z pętli:

 

while  [  1  ]

...do

if   [  warunek zakończenia  ]

.....break

else

.....wykonuj polecenia

fi

done

 


Pętla  until

Struktura pętli until działa w sposób podobny do struktury pętli while. Różnica polega na tym, że  until  weryfikuje czy wynik polecenia-warunku Linuxa jest negatywny a nie pozytywny. Dopóki warunek ten (negatywny) jest spełniony polencie to kontynuuje wykonywanie pętli. W gruncie rzeczy pętla  until  sprawdza fałszywość testowanego warunku polecenia. Dlatego tez znacznie się ona różni od struktur kontrolnych, które są często używane w językach programowania . Jest ona bardziej podobna do operatorów sprawdzających fałszywość wyrażenia. Poniżej przedstawiamy składnie struktury until :


until  {warunek-polecenie}

...do

polecenia

...done

 

Poniżej przedstawiamy jedna z możliwości użycia pętli until. Skrypt  koniec1 wykonuje pętle dopóty nie wpiszemy słowa koniec.

 

# wykonujemy pętle dopóty dopóki nie wpiszemy słowa: koniec

 

echo    wpisz slowo  :

read slowo

 

until   [  ”$slowo”  =  ”koniec”   ]

...do

echo   ”to nie dobre slowo ! ”

echo   ”wpisz slowo :   ”

read  slowo

..done

echo ”slowo prawidlowe”

 

 

Pętla   for-in

 

Trzeci typ pętli  - najczęściej używany w systemach Linux, UNIX czy języku C – jest tylko pozornie podobny do pętli  while  i until ; w tych pętlach najważniejsze jest spełnienie albo niespełnienie jakiegoś – zdefiniowanego najczęściej przez użytkownika – warunku, natomiast pętla for wykonuje operacje na zbiorze zmiennych. Składnia pętli for wygląda następująco:

 

for {zmienna}  in  {zbiór}

....do

{ polecenia}

.done

 

Struktura pętli for została zaprojektowana w taki sposób, że odnosi się ona do zbioru wartości jaką może przyjąć zmienna. Każda wartość ze zbioru przyporządkowana jest kolejno do zmiennej w strukturze  for-in. Za każdym powtórzeniem pętli for-in, zmiennej jest przyporządkowana jej kolejna wartość ze zbioru. Innymi słowy podczas wykonywania polecenia for zmienna przyjmuje każdą z wartości umieszczonych w zbiorze  (wartość1  wartość2). Podajmy kilka przykładów.

 

zmienna „auto”        zbiór (lista) wartości jaką ona przyjmuje

....... ↑                                     ↑

for ...auto   ..... in ..........skoda warszawa fiat  star

.....do

echo  „ samochód  :  $auto

.done

 

Jak możemy opisać funkcjonowanie tej pętli ? Zmienna „auto”  może przybrać cztery wartości : „skoda” , „warszawa”, „fiat” , „star”, po wyświetleniu zmiennej star czyli ostatniej wartość zmiennej „auto”,  pętla kończy egzekucje. Na ekranie wyświetli się następujący rezultat pętli for-in :

 

samochód : skoda

samochód  : warszawa

samochód : fiat

samochód : star

 

 

Przećwiczmy teraz inna formę pętli  for-in

 

echo "lista katalogow w pwd"

for  i  in   *

do

...if   [  -d  $i  ]

then

echo $i "    : katalog"

..fi

do

 

 

Spróbujmy to ćwiczenie wykonać tworząc skrypt o nazwie petla_for, wyegzekwować i następnie objaśnić krok po kroku działanie pętli i instrukcji w niej zawartych.

 

 

 

Pętle  for – podobnie jak inne konstrukcje sterujące shella  - można zagnieżdżać. Na przykład aby wykonać operacje na plikach zawartych w katalogach bin, home i src skonstruujemy następująca formę pętli for:

 

for dir  in bin  home src

...do

cd   $dir

for  file in  *

do

...if   [  -f  $plik  ]

........then

process  $plik

...fi

.done

cd…

...done

 

 

Polecenia  true,  false  i  break  ; continue

Polecenie  true jest prostą funkcją której status wyjściowy jest zawsze równy zero. Jej przeciwieństwo, polecenie false posiada status równy zawsze  1. Pierwszej z nich można używać jako polecenia testującego strukturę while jako pętli nieskończonej. Druga może mieć podobne zastosowanie w pętli until. Kiedy użytkownik decyduje się użyć niekończonej pętli – co zdecydowanie odradzamy – musi mieć możliwość jej zatrzymania. Do tego służy polecenie  break, które po zastosowaniu wewnątrz pętli przekazuje kontrolę nad programem poza pętla, efektywnie zatrzymując jej wykonanie.

 

Polecenie continue używana  jest w pętlach do pomijania pozostałych poleceń wewnątrz pętli i przechodzenia do kolejnego powtórzenia. Graficznie można w sposób następujący przedstawić polecenia  continuebreak.


 

 

Struktura wielokrotnego wyboru :    case

Struktura  case pozwala programowi na wybór pomiędzy kilkoma możliwymi alternatywami. Wybór jest dokonywany za pomocą porównywania wartości z kilkoma możliwymi wzorami. Poniżej pokazano prosty schemat polecenia  case, w którym wartości zmiennej są porównywane z wzorcami wartość1, wartość2, wartość3, wartość4. Jeżeli wartość zmiennej jest równa któremuś ze wzorców, wtedy wykonywana jest odpowiednia czynność.

 

case $zmienna  in

wzór  wartość1)

..wykonujemy czynność 1

;;

wzór wartość2)

..wykonujemy czynność 2

;;

wzór wartość3)

..wykonujemy czynność 3

;;

wzór wartość4)

..wykonujemy czynność 4

;;

..*)

...czynność domyślna

...;;

esac

 

Wzór może zawierać dowolne znaki specjalne powłoki. Są to  *,  [,] ,  ?  , | .

Ostatni test   *) dotyczy czynności domyślnej czyli czynności wykonywanej wtedy kiedy wartość zmiennej nie odpowiada żadnemu ze wzorców. Jest to przydatne na przykład wtedy, kiedy zmienna nie zostanie do żadnego ze wzorców i chcemy wysłać komunikat o błędzie oraz wyjść ze skryptu. Konstrukcja  case jest szczególnie przydatna do przetwarzania parametrów przekazanych do procedury.

Zmienna  $# zawiera – jak pamiętamy – liczbę parametrów przekazanych do skryptu. Większość skryptów przed rozpoczęciem przetwarzania wymaga podania pewnych parametrów  (co najmniej nazwy pliku, na którym wykona się operacje zawarte w skrypcie). W tym przypadku  $# będzie większy od  0 . Aby sprawdzić liczbę parametrów, można użyć  konstrukcji  case i zmiennej  $#.

 

case  $#  in

0)

.echo  „

 

 

Struktura  case jest często używana do obsługi menu. W programie proces1 użytkownik proszony jest o wpisanie wybranego sposobu wyświetlania informacji o procesach:

 

# program proces1 pozwala użytkownikowi na wybranie różnych metod wyświetlania #informacji o procesach swoich i innych użytkowników

 

case $wybór  in

u)

..ps  -u

;;

a)

..ps  -au

;;

l)

..ps –aul

;;

...*)

......echo “ niewlasciwa opcja”

esac

 

 

Użycie we wzorach meta znaków (znaków specjalnych) związanych z tworzeniem plików daje użytkownikowi nowe elastyczniejsze sposoby formułowania warunków. Na przykład

Dodaj komentarz


Kod antyspamowy
Odśwież

Zaloguj się

Kurs Linux

E-korupcja.pl - E-book

Pierwsza książka o korupcji w informatyzacji

Dowiesz się z niej:

  • jak firmy amerykańskie korumpowały polskich ministrów.
  • dlaczego informatyzacja ZUS nie jest jeszcze zakończona.
  • dlaczego płacimy więcej od amerykanów za nasze systemy informatyczne.
  • co robić by wyrugować korupcję

e-korupcja